Hashcat - Password Recovery Tool

Wat is Hashcat?

Hashcat is een tool die wachtwoordhashes kraakt. Een systeem slaat je wachtwoord namelijk niet op, maar een onomkeerbare berekening ervan: de hash. Wie die hash bemachtigt, kan het wachtwoord niet terugrekenen, maar wel gokken. Je probeert een kandidaat, berekent de hash, en kijkt of die overeenkomt.

Dat gokken is precies waar Hashcat goed in is. De tool gebruikt de grafische kaart, die duizenden berekeningen tegelijk uitvoert. Afhankelijk van het hashtype gaat dat van enkele duizenden tot tientallen miljarden pogingen per seconde. Hashcat is open source, draait op Linux, Windows en macOS, en ondersteunt honderden hashformaten.

Belangrijk om te begrijpen: Hashcat breekt geen encryptie. Het raadt wachtwoorden heel snel. Of dat lukt hangt volledig af van hoe het wachtwoord gekozen is.

Waarvoor gebruiken we Hashcat?

Hashcat is het sluitstuk van veel van ons werk. Tijdens een pentest komen we regelmatig aan hashes, en die zeggen pas iets zodra we weten of ze te kraken zijn.

Na een WiFi pentest zetten we Hashcat op de handshakes die we met wifit3 of Wifite2 hebben opgevangen. Binnen een Windows-domein kraken we er de NTLM-hashes mee die uit een NTDS-dump komen, en de tickets uit Kerberoasting en AS-REP Roasting. Bij een webapplicatie met een gelekte gebruikersdatabase laat het zien hoe goed de wachtwoordopslag is gekozen.

De uitkomst is in alle gevallen hetzelfde soort bevinding: hoeveel procent van de wachtwoorden is binnen een realistische tijd te raden, en welke patronen zitten erin. Dat is bruikbaarder voor een organisatie dan een losse opmerking over wachtwoordbeleid.

Installatie

Op Kali Linux zit Hashcat in de standaard-repositories:

sudo apt install hashcat

Voor serieus kraakwerk wil je de nieuwste versie plus de juiste GPU-drivers. Download die van hashcat.net. Controleer daarna of je kaart herkend wordt:

hashcat -I          # welke apparaten ziet Hashcat?
hashcat -b -m 1000  # benchmark voor NTLM

Ziet Hashcat alleen je processor en niet je grafische kaart, dan ontbreken de OpenCL- of CUDA-drivers. In een virtuele machine is de GPU meestal niet beschikbaar, dus draai Hashcat bij voorkeur op het hostsysteem.

Hoe ziet een hashcat-commando eruit?

Elk commando bestaat uit vier delen: het hashtype (-m), de aanvalsmodus (-a), het bestand met hashes, en de bron van je kandidaten.

hashcat -m 1000 -a 0 hashes.txt /usr/share/wordlists/rockyou.txt

Dit zegt: het zijn NTLM-hashes (-m 1000), gebruik een woordenlijstaanval (-a 0), de hashes staan in hashes.txt, en probeer alles uit rockyou. Gekraakte wachtwoorden onthoudt Hashcat in een potfile, zodat je ze later terugziet met --show.

hashcat -m 1000 hashes.txt --show            # toon wat al gekraakt is
hashcat -m 1000 hashes.txt --show --username # inclusief gebruikersnaam

Veelgebruikte hashtypen

Het verschil tussen die types is groter dan het lijkt. NTLM en MD5 zijn razendsnel te berekenen, waardoor miljarden pogingen per seconde haalbaar zijn. bcrypt is met opzet traag en remt je af tot enkele tienduizenden pogingen. Daarom is de keuze van het hashalgoritme in een applicatie zo bepalend.

Aanvalsmodi

Een masker beschrijft de vorm van een wachtwoord. ?u is een hoofdletter, ?l een kleine letter, ?d een cijfer en ?s een leesteken. Het masker ?u?l?l?l?l?l?d?d zoekt dus naar woorden als Zomer24. Dat is veel efficiënter dan alles proberen, zolang je het patroon goed inschat.

# Bekend patroon: hoofdletter, vijf kleine letters, twee cijfers
hashcat -m 1000 -a 3 hashes.txt '?u?l?l?l?l?l?d?d'

Regels: het verschil tussen goed en heel goed

Mensen kiezen zelden een kaal woord uit een lijst. Ze maken er Welkom2026! van. Met regels laat je Hashcat die varianten zelf genereren: hoofdletters toevoegen, cijfers erachter plakken, letters vervangen door cijfers.

hashcat -m 1000 -a 0 hashes.txt rockyou.txt -r /usr/share/hashcat/rules/best64.rule

best64.rule is de standaardkeuze en kost weinig extra tijd. Wil je dieper graven, dan is OneRuleToRuleThemAll populair, al loopt de looptijd dan flink op. Voor woordenlijsten gebruiken wij naast rockyou vooral SecLists, aangevuld met lijsten die we uit de organisatie zelf afleiden, zoals de bedrijfsnaam en plaatsnamen.

Detectie en verdediging

Hashcat draait op je eigen machine, dus er valt niets te detecteren. De verdediging zit volledig aan de kant van het wachtwoord en de opslag ervan.

Voor gebruikers geldt: lengte verslaat complexiteit. Een wachtwoordzin van vier willekeurige woorden is veel sterker dan P@ssw0rd!, ook al voldoet dat laatste aan meer complexiteitsregels. Juist die regels zorgen voor voorspelbare patronen, en precies die patronen vangen Hashcat-regels af.

Voor ontwikkelaars geldt: kies een langzaam hashalgoritme. bcrypt, scrypt of Argon2 zijn ontworpen om het kraken duur te maken, in tegenstelling tot MD5 of SHA1. Gebruik altijd een salt, zodat gelijke wachtwoorden niet dezelfde hash opleveren en rainbow tables waardeloos zijn.

En voor de organisatie als geheel: zorg dat een gekraakt wachtwoord niet meteen toegang geeft. Multifactorauthenticatie is de maatregel die de meeste schade voorkomt op het moment dat een wachtwoord toch bekend wordt.

Gebruik Hashcat alleen op hashes die van jou zijn of die je binnen een afgesproken opdracht hebt verkregen. Het kraken van wachtwoorden van anderen is zonder toestemming strafbaar.